Przejdź do treści

Małopłytkowość – jakie są przyczyny małopłytkowości i skuteczne sposoby leczenia?

Zaburzony skład krwi czyli małopłytkowość
Fot. crevis / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Trenerka pokazuje, jak ćwiczyć na piłce fitness. Leży na plecach na piłce, ręce trzyma pod głową
Ćwiczenia na piłce dla wzmocnienia mięśni i kręgosłupa
Rozpieść się smacznym śniadaniem. Bezglutenowy omlet cesarski sprawdzi się w tej roli idealnie
Trzy kobiety stoją przy barze w klubie, jeda pije drinka. Śmieją sie i rozmawiają
Leki alkohol to zawsze niebezpieczne związki? Sprawdź, które lekarstwa nie lubią się z wyskokowymi trunkami
Obsesyjne sprzątanie – jeszcze nawyk czy już choroba?
Worki i cienie pod oczami – jak się ich pozbyć?

Małopłytkowość należy do poważnych zaburzeń składu krwi. Niska ilość płytek krwi może wynikać z kilku chorób, zarówno wrodzonych, jak i nabytych. Małopłytkowość krwi może mieć związek również z zaburzeniami immunologicznymi.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Małopłytkowość to zaburzenie homeostazy fizjologicznych procesów krwiotwórczych. Jeśli wszystko przebiega prawidłowo (bez względu na czynniki zewnętrzne), dzięki obecności płytek krwi krew potrafi zachować odpowiednią gęstość. Małopłytkowość krwi to sytuacja, kiedy ta homeostaza jest zachwiana.

Przyczyny małopłytkowości

Przyczyn rozwoju małopłytkowości może być wiele. Małopłytkowość samoistna, inaczej immunologiczna, należy do chorób autoimmunologicznych. Na skutek działania przeciwciał usuwane są bardzo duże ilości płytek krwi. Ma to miejsce wówczas, gdy organizm rozpoznaje płytki krwi jako obce, a nie jako element własnego krwiobiegu i zwyczajnie je niszczy. Małopłytkowość może być również konsekwencją przetoczenia krwi lub innych produktów krwiopochodnych. Wiąże się również z długotrwałym przyjmowaniem niektórych leków, głównie antybiotyków, niesteroidowych leków przeciwzapalnych oraz soli złota. Dość powszechna jest małopłytkowość w ciąży. Ma to związek z krótszym czasem przeżycia płytek krwi oraz ich aktywacją w krwi łożyskowej. Małopłytkowość u dzieci natomiast to najczęściej występująca skaza krwotoczna.

Innymi możliwymi przyczynami małopłytkowości są: zespół hemolityczno-mocznicowy (HUS), zespół rozsianego wykrzepiania wewnątrznaczyniowego (DIC) czy hipersplenizm (upośledzenie śledziony). Istnieje też małopłytkowość rzekoma. Powstaje ona w wyniku nieprawidłowego zlepiania się płytek krwi w próbce laboratoryjnej, do której uprzednio pobrano krew.

Lekarz przeprowadzający zabieg angiografii

Objawy małopłytkowości

Objawy skazy krwotocznej widoczne są w momencie, gdy liczba płytek jest mniejsza niż 30000/µl. Symptomy małopłytkowości zazwyczaj nie nasilają się wraz ze zmniejszeniem liczby płytek. Typowymi objawami są krwawienia z błon śluzowych lub skóry. Często chorym towarzyszy również silne krwawienie z dziąseł (czasem tuż po ekstrakcji zęba). U kobiet pojawiają się obfite miesiączki, krwawienia z dróg rodnych i moczowych. Cierpiący na małopłytkowość mają zwiększoną skłonność do powstawania siniaków i wybroczyn. Do rzadszych objawów zalicza się również wymioty o ciemnym zabarwieniu lub krwawienia z przewodu pokarmowego.

Zobacz także

Leczenie małopłytkowości

Kiedy objawy wskazujące na małopłytkowość nie ustępują, należy zgłosić się do lekarza rodzinnego na konsultację. Na podstawie wywiadu lekarz zaplanuje dokładne badania krwi i wypisze na nie skierowanie. Jeśli wyniki badań morfologii wskażą na niepokojąco niski poziom płytek krwi, konieczna będzie wizyta u hematologa.

Dalsza diagnostyka powinna opierać się na wykryciu przyczyn małopłytkowości oraz zapobieganiu ewentualnym powikłaniom. Czasami koniecznością jest wykonanie badania szpiku kostnego lub jego trepanobiopsji. Kluczowe są również szczegółowe badania oceniające wygląd megakariocytów. Celem leczenia małopłytkowości nie jest przywrócenie prawidłowej liczby płytek krwi, tylko ochrona przed groźnymi konsekwencjami choroby np. zapobieganie krwawieniom. Optymalny poziom płytek pozwalający na prawidłowe działanie układu krzepnięcia zawiera się w zakresie 30000–50000/µl. Obecnie leczenie małopłytkowości opiera się na jednym lub kilku z poniższych rozwiązań:

  • eliminacja leków, które mogłoby wpłynąć na proces krzepnięcia u pacjenta;
  • podawanie leków z grupy glikokortykosteroidów, co może wpływać na systematyczny wzrost liczby płytek krwi;
  • przetoczenie koncentratu krwinek płytkowych;
  • w niektórych przypadkach koniecznie jest usunięcie śledziony – splenektomia;
  • dożylne podanie immunoglobulin;
  • stosowanie antybiotykoterapii w przypadku chorób mogących skutkować małopłytkowością (np. przy zakażeniu Helicobacter pylori);
  • przeszczep szpiku kostnego.

Niestety małopłytkowość zaliczana jest do chorób przewlekłych – jej całkowite wyleczenie nie jest możliwe. Leczenie i zapobieganie związane jest wyłącznie z ograniczeniem objawów lub ich złagodzeniem. Ciężkie przypadki choroby na ogół związane są z dziedziczeniem genetycznym i wymagają przeszczepu szpiku kostnego. Jeśli małopłytkowość związana jest ze skutkiem ubocznym działania leków, zaleca się odrzucenie leków lub podjęcie leczenia alternatywnego. Po zakończeniu leczenia chory powinien przynajmniej raz na pół roku odwiedzać lekarza i wykonywać morfologię w celu oceny poziomu płytek krwi. Nie ma skutecznej diety, która pozwoliłaby na znaczną poprawę liczby megakariocytów. Wiadomo natomiast, że należy unikać spożywania dużych ilości alkoholu, negatywnie wpływa to bowiem na gęstość krwi i procesy krzepnięcia.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Jędrne piersi to zdrowe piersi! Zobacz, jak je zbadać, by uniknąć błędów

Jestem ciągle zmęczona. Dlaczego? Jakie mogą być przyczyny?

kobieta w ciasnym pomieszczeniu

Klaustrofobia – na czym polega schorzenie i jak sobie z nim radzić?

Chorzy od pracy

5 negatywnych syndromów chorób, które mogą pojawić się podczas pracy

znudzone dziecko

ADHD – czym się objawia i kogo dotyka najczęściej?

kobieta trzymająca się za bolący prawy bark

Ból stawów barkowych, czyli objaw o charakterze miejscowym i rzutowanym – domowe sposoby walki z dolegliwością

Kobieta siedzi po turecku na biurku i medytuje. Przed nią stoi na biurku laptop, za nią regał z książkami, fotel i okno

5 biurowych trików, które ratują kręgosłup

Kobieta pod zabiegu mikrodermabrazji

Mikrodermabrazja – na czym polega ten zabieg i czy jest skuteczny?

Kobieta cierpiąca na obsesję korzysta z telefonu komórkowego

Obsesja – jak może się objawiać? Czy leczenie może pomóc pozbyć się obsesji?

kobieta siedząca na łóżku trzymająca się za lędźwie

Co może oznaczać ból w kościach? Przyczyny, charakter, sposoby łagodzenia dolegliwości

alergolog

Lekarz alergolog – kim jest, czym się zajmuje i jak wygląda wizyta?

Osoba cierpiąca na osteomalację

Czym jest osteomalacja? Poznaj objawy choroby i dowiedz się, jakie leczenie można zastosować

Kobieta na wizycie u lekarza na badaniu profilaktycznym

Badania profilaktyczne – jak często je wykonywać? Najlepszy sposób na kontrolę stanu zdrowia

Kobieta po zabiegu wymazu z pochwy

Rodzaje, wskazania i interpretacja wyników wymazów z pochwy

Kobieta cierpiąca na kifozę piersiową na masażu

Kifoza piersiowa – kiedy fizjologiczny łuk kręgosłupa ewoluuje do patologicznej postaci?

Lekarz diagnozujący objaw Goldflama

Jak zbadać objaw Goldflama i o czym on świadczy? Jak interpretować wynik badania?

Kobieta cierpiąca z powodu protruzji

Protruzja – przyczyny, objawy i leczenie schorzenia krążków kręgosłupa

Pacjent na wizycie u torakochirurga

Torakochirurgia – co to jest i czym zajmuje się ta dziedzina medycyny? Jakie choroby leczy?

Dziewczynka z mózgowym porażeniem dziecięcym na terapii

Jak wygląda mózgowe porażenie dziecięce i na czym polega rehabilitacja schorzenia?

Lekarze chirurdzy podczas wykonywania przeszczepu serca

Czym jest przeszczep serca? Jakie są wskazania i przeciwwskazania do operacji? Jak wygląda życie po transplantacji?

Lekarz przeprowadzający zabieg angiografii

Angiografia – badanie naczyń krwionośnych. Jak się do niego przygotować?

Kobieta trzymająca się za brzuch z powodu zapalenia cewki moczowej

Zapalenie cewki moczowej – sposoby na złagodzenie nieprzyjemnych dolegliwości

Kapsułka probiotyku trzymana w palcach

Po co stosuje się probiotyki? Jak działają bakterie probiotyczne?

Osoba trzymająca się na pośladki cierpiąca na raka odbytu

Rak odbytu – czynniki ryzyka. Jakie objawy należy uznać za alarmujące?