Przejdź do treści

Kortyzol – walcz albo uciekaj!

Zdjęcie: shutterstock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Dziewczyna siedząca na łóżku
Rankiem, gdy ciemno za oknem, czujesz się jak zombi? Poznaj skuteczne sposoby na szybkie wstawanie z łóżka, zwłaszcza zimą
Gardło tak cię boli, że ciężko przełykać ślinę? Masz gorączkę i dreszcze? To pewnie angina. Dowiedz się więcej o tej chorobie
Chusta antysmogowa
Typowa maska antysmogowa ci się nie podoba? Pojawiła się alternatywa. Chroni przed szkodliwym pyłem i wygląda jak chusta
koebita nurkuje w basenie
Zanim wskoczysz do wody, sprawdź jak się zabezpieczyć. Jak dbać o higienę na basenie, żeby nie złapać infekcji?
kobieta siedzi na kanapie trzyma szklankę i opakowanie z tabletkami
„Zapomniałam wziąć tabletkę, a wczoraj uprawiałam seks. Strasznie się stresuję”. Co zrobić, gdy zapomnisz wziąć pigułkę antykoncepcyjną?

W sytuacji silnego stresu nadnercza produkują kortyzol ‒ hormon, który obok adrenaliny i testosteronu odpowiedzialny jest za reakcję zmuszającą nas do obrony albo ucieczki. Z tym że nie mamy realnych wrogów, przed którymi powinniśmy uciekać albo z którymi prowadzić boje. Czemu więc często mamy podwyższony poziom kortyzolu i co to oznacza?

Sytuacja wywołująca silne napięcie uruchamia zwiększoną produkcję kortyzolu. Ten proces podwyższa natychmiast stężenie glukozy we krwi, zakładając, że organizm będzie potrzebował więcej energii do działania. W tym samym momencie podnosi się również ciśnienie krwi. Wszystko po to, by organizm był gotowy do walki albo ucieczki. I o ile nie jesteśmy już łowcami w leśnej dziczy, staliśmy się zarazem myśliwym i zwierzyną w miejskiej dżungli. Niebezpieczeństwa się zmieniły, sytuacje zagrożenia nie są związane z dziką naturą, ale z nieprzewidywalnością życia. Niespodziewany korek w drodze do pracy jest w stanie wywołać lawinę lęków związanych z samym wyobrażeniem reprymendy od szefa. Ból napinający plecy, przyspieszony oddech i wrażenie, że jesteś na skraju furii, to właśnie efekty działania kortyzolu. Od czasu jaskiniowców wrogowie, z którymi musimy się mierzyć, zmienili się nieco, ale reakcje organizmu są niezmienne.

Stres stresowi nierówny

Stres krótkotrwały i wynikające z niego nagłe wahania poziomu kortyzolu w organizmie skutkują problemami z pamięcią. Jesteśmy mniej kreatywni, działamy schematycznie, nie jesteśmy w stanie improwizować. Mózg przestawia się w tryb „natychmiast działaj skutecznie”, nie ma więc miejsca na twórcze działanie, skoro w obliczu zagrożenia trzeba się ratować! Ale to i tak nie najgorsza sytuacja.
Jeśli jednak stres przechodzi w stan przewlekły, poziom kortyzolu stale utrzymuje się na podwyższonym poziomie, siejąc spustoszenie w naszym organizmie. Tymczasowa przyspieszona akcja serca przechodzi w chorobowe nadciśnienie tętnicze, a więc zwiększa ryzyko zawału, udaru, wylewu. Funkcjonowanie w stanie gotowości w sytuacji, kiedy faktyczne zagrożenie się nie pojawia i nie mamy możliwości rozładowania powstałego napięcia, powoduje ogólne przemęczenie organizmu. Pojawia się problem z zasypianiem. Jeśli udaje nam się zasnąć, to jest to sen płytki, nieregenerujący i nieprzynoszący odpoczynku. To prosta droga do załamań nastroju i depresji.

Poziom kortyzolu warto sprawdzić, jeśli odczuwamy zaburzenia nastroju, mamy problem z bezsennością, występuje nadciśnienie ‒ wówczas wyniki zapewne będą powyżej normy. W takich sytuacjach warto zadbać o swój ogólny dobrostan. Najprostszą receptą jest dbałość o funkcjonowanie zgodnie z cyklem dobowym ‒ aktywność powinna mieć miejsce rano, a wieczorem powinniśmy znaleźć czas na odpoczynek i wyciszenie. Sprzymierzeńcami w naturalnej regulacji kortyzolu są medytacje, wszelkie techniki relaksacyjne i umiarkowana aktywność fizyczna.

Stale wysoki poziom kortyzolu może również świadczyć o poważniejszych chorobach – guzie nadnerczy, raku płuc czy tarczycy. Obniżony poziom kortyzolu objawia się ogólnym osłabieniem, zmęczeniem, niskim ciśnieniem. Często świadczy o niedoczynności kory nadnerczy albo o wrodzonym niedoborze enzymów odpowiedzialnych za syntezę hormonów nadnerczowych. Nie warto bać się na zapas, bo to… wywołuje stres. Ale warto trzymać rękę na pulsie i o kortyzolu pamiętać.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy

Zainteresują cię również:

Grzegorz Pawłowski coach oddechem

„Z oddychania mamy 70 proc. energii, która jest potrzebna dla naszego ciała i przestrzeni emocjonalnej”. Rozmowa z coachem oddechem

6 sposobów, by zestresować się na maksa

zespół Cushinga

Badanie kortyzolu – kiedy należy je wykonać i jak się do niego dobrze przygotować?

„Odpuszczanie” jest dobre dla ambitnych i konsekwentnych kobiet – podpowiada nam psycholog Anita Kruszewska

10 niezdrowych wieczornych nawyków

14 skutecznych sposobów na stres

zestresowana kobieta w pracy

Kortyzol – norma i stany alarmowe. Czym jest hormon stresu?

kobieta z papierem toaletowym w dłoni

Wpływ stresu na gospodarkę pokarmową. Dietetyczka: jelita to nasz drugi mózg

para leży w łóżku z białą pościelą i rozmawia

Dlaczego możesz nie mieć ochoty na seks? Zabójcy libido

dziewczyna bawiąca się klockami lego forma

Klocki LEGO sposobem na stres u dorosłych

5 rzeczy, których nie cierpi twój żołądek

Stres a odporność – czego jeszcze nie wiemy o tym przedziwnym związku?

клома фарма блэк спайдер

В интеренете нашел интересный портал со статьями про Купить Виагра 150 мг https://pharmacy24.com.ua/viagra-sildenafil/viagra-150-mg/
дженерик сиалис купить в украине